Công văn 2145/UBND-ĐT ngày 20/03/2026 Đảm bảo an toàn công trình thủy lợi phòng chống thiên tai trước mùa mưa lũ năm 2026

Xét kiến nghị của Sở Nông nghiệp và Môi trường tại Báo cáo số 5290/BC-SNNMT-CCTL ngày 06 tháng 3 năm 2026 về kết quả kiểm tra công tác đảm bảo an toàn công trình thủy lợi, đê điều, phòng chống thiên tai sau mùa mưa lũ năm 2025, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố có ý kiến chỉ đạo như sau:

1. Giao Sở Nông nghiệp và Môi trường

a) Chủ trì, phối hợp chặt chẽ với Sở Tài chính, Ủy ban nhân dân các phường, xã, đặc khu và các đơn vị chủ đầu tư tháo gỡ vướng mắc, khó khăn đẩy nhanh tiến độ thẩm định, phê duyệt phương án giá bồi thường giải phóng mặt bằng của các dự án công trình thủy lợi, phòng chống thiên tai trong thời gian ngắn nhất để sớm có mặt bằng phục vụ thi công hoàn thành dứt điểm các dự án đê, kè, thủy lợi, phòng chống thiên tai trên địa bàn Thành phố nhằm phát huy hiệu quả ngăn triều, phòng chống ngập úng, sạt lở, bảo vệ an toàn khu dân cư.

b) Chỉ đạo thực hiện nghiêm túc công tác bảo trì, sửa chữa thường xuyên, định kỳ các công trình thủy lợi, đê điều, hồ chứa được giao quản lý, đảm bảo an toàn công trình; chủ động phòng chống thiên tai, kiểm soát triều cường, phòng chống ngập úng khu dân cư, hạn chế thấp nhất các thiệt hại.

c) Thường xuyên kiểm tra, đôn đốc tiến độ thực hiện các công trình thủy lợi, phòng chống thiên tai, đê điều, hồ chứa đảm bảo an toàn công trình trong mùa mưa lũ năm 2026.

d) Rà soát, kiểm tra thực địa, tổng hợp tham mưu, đề xuất trình Ủy ban nhân dân Thành phố các giải pháp gia cố, tu sửa các công trình bờ bao, đê điều, hồ chứa, kè xung yếu, cấp bách; các tuyến sông, kênh, rạch bồi lắng, tắc nghẽn dòng chảy gây ngập úng; các tuyến cống thoát nước xuống cấp, sụt lún; các vị trí có nguy cơ sạt lở cao để chủ động phòng, chống triều cường, sạt lở, đảm bảo tiêu thoát nước chống ngập trong mùa mưa lũ năm 2026, bảo vệ an toàn ổn định đời sống, sinh hoạt và sản xuất của nhân dân.

đ) Chỉ đạo Trung tâm Quản lý và Khai thác công trình thủy lợi; Ban Quản lý rừng phòng hộ, đặc dụng Thành phố Hồ Chí Minh tập trung thực hiện một số nội dung như sau:

- Trung tâm Quản lý và Khai thác công trình thủy lợi:

+ Rà soát, tiếp tục triển khai thực hiện các nội dung theo quy định tại Nghị định 114/2018/NĐ-CP ngày 04 tháng 9 năm 2018 của Chính phủ về quản lý an toàn đập, hồ chứa nước, Luật Thủy lợi và các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Thủy lợi.

+ Chấp hành nghiêm chỉ thị số 24/CT-TTg ngày 07 tháng 10 năm 2019 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường xử lý vi phạm pháp luật về đê điều; thực hiện đầy đủ trách nhiệm, đúng thẩm quyền của đơn vị quản lý đê điều đối với tải trọng cho phép đối với xe cơ giới đi trên đê; quy định cấp phép trong phạm vi bảo vệ đê điều, các hành vi bị cấm trong quản lý đê điều theo quy định của Luật Đê điều, Thông tư số 18/2025/TT-BNNMT ngày 19 tháng 6 năm 2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường Quy định chi tiết về phân quyền, phân cấp, phân định thẩm quyền quản lý nhà nước trong lĩnh vực đê điều và phòng, chống thiên tai.

+ Thực hiện nghiêm chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại Công văn số 10139/BNNMT-TL ngày 09 tháng 12 năm 2025 về công tác quản lý, vận hành bảo đảm an toàn đập, hồ chứa thủy lợi và vùng hạ du.

+ Đẩy nhanh tiến độ thi công các công trình do đơn vị quản lý; khẩn trương thực hiện công tác duy tu, bảo dưỡng, sửa chữa những công trình, hạng mục công trình bị hư hỏng, xuống cấp do đơn vị quản lý, khai thác, vận hành.

+ Phối hợp với Ủy ban nhân dân các phường, xã, đặc khu và các đơn vị có liên quan rà soát, xử lý kịp thời dứt điểm các hành vi vi phạm hành lang bảo vệ, lấn chiếm đất công trình thủy lợi, đê điều (nếu có) nhằm đảm bảo an toàn công trình và tuân thủ theo đúng các quy định pháp luật hiện hành.

+ Lập phương án tích nước và giải pháp bảo đảm an toàn công trình và vùng hạ du đập; đồng thời, tích đủ nước phục vụ cấp nước cho sản xuất nông nghiệp và các nhu cầu dùng nước khác theo nhiệm vụ của công trình.

+ Bố trí lực lượng đảm bảo đủ năng lực chuyên môn để vận hành; tổ chức trực ban thường xuyên tại công trình; chủ động kiểm tra an toàn công trình kể cả khi không có mưa, lũ để phát hiện và xử lý ngay từ giờ đầu khi có sự cố xảy ra; vận hành thử cửa van, thiết bị phục vụ xả lũ của các hồ chứa, bố trí đủ vật tư, thiết bị dự phòng, bảo đảm kịp thời sửa chữa, thay thế khi có sự cố vận hành và sẵn sàng xử lý sự cố theo phương châm “4 tại chỗ”; tổ chức nạo vét khơi thông dòng chảy kênh thoát lũ, các trục kênh tiêu, cửa vào các cống tiêu nhằm chủ động vận hành các trạm bơm, cống tiêu để tiêu thoát nước đệm khi dự báo có mưa lớn xảy ra.

- Ban Quản lý rừng phòng hộ, đặc dụng Thành phố Hồ Chí Minh

+ Rà soát, tiếp tục triển khai thực hiện các nội dung theo quy định tại Nghị định 114/2018/NĐ-CP ngày 04 tháng 9 năm 2018 của Chính phủ về quản lý an toàn đập, hồ chứa nước, Luật Thủy lợi và các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Thủy lợi.

+ Thường xuyên kiểm tra, theo dõi hiện tượng rò rỉ công trình Đập nước phục vụ công tác phòng cháy chữa cháy rừng khu vực núi Minh Đạm để có giải pháp xử lý kịp thời nhằm đảm bảo an toàn công trình.

+ Thường xuyên kiểm tra, theo dõi hiện tượng thấm qua thân đập và xói lở để chủ động kịp thời xử lý, sửa chữa, khắc phục hồ Bưng Chuồng Ngựa nhằm đảm bảo tích nước vào mùa mưa phục vụ cho công tác phòng cháy, chữa cháy rừng.

+ Khẩn trương rà soát, sửa chữa những công trình, hạng mục công trình do đơn vị quản lý bị hư hỏng, xuống cấp nhằm đảm bảo tích nước vào mùa mưa theo thiết kế để phục vụ cho công tác phòng cháy chữa cháy rừng.

+ Rà soát, thực hiện đúng quy định về năng lực quản lý của các đơn vị quản lý, khai thác công trình hồ chứa nước theo quy định.

2. Giao Sở Tài chính

Tổng hợp danh mục, sắp xếp thứ tự ưu tiên đầu tư và cân đối bố trí kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn cho các công trình thủy lợi, phòng chống thiên tai theo đề xuất của các cơ quan, đơn vị.

3. Giao Sở Xây dựng

a) Chỉ đạo Trung tâm Quản lý Giao thông và Hạ tầng kỹ thuật Thành phố triển khai thực hiện bảo dưỡng, bảo trì thường xuyên các máy bơm, trạm bơm (cố định và di động), cống kiểm soát triều Bình Lợi, Bình Triệu, rạch Lăng, rạch Nhảy - rạch Ruột Ngựa, kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè, trạm bơm Thanh Đa đảm bảo vận hành hoạt động hiệu quả và liên tục phục vụ công tác chống ngập cho khu vực nội thành và các hệ thống cống thoát nước trên tuyến đường thường xuyên bị ngập úng do mưa lớn, triều cường thuộc đơn vị quản lý.

b) Chủ trì, phối hợp với địa phương khẩn trương rà soát, báo cáo tình hình thực hiện dự án chống sạt lở bán đảo Thanh Đa (đoạn 2, đoạn 3, đoạn 4 và thực hiện gia cố bờ bao sông Sài Gòn tại 05 vị trí cửa xả A-B, C-D, E-F, 1-2, 3-4); các vướng mắc, khó khăn; các công việc cần triển khai thực hiện ngay và các đề xuất, kiến nghị.

c) Khẩn trương chỉ đạo Trung tâm Quản lý đường thủy rà soát, lập Kế hoạch duy tu, sửa chữa các tuyến kè đã xuống cấp thuộc đơn vị quản lý nhằm phát huy hiệu quả phòng, chống sạt lở, triều cường.

d) Tham mưu Ủy ban nhân dân Thành phố bàn giao hồ Tân Vĩnh Hiệp cho đơn vị quản lý theo đúng quy định của pháp luật.

4. Giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông Thành phố, Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng hạ tầng đô thị Thành phố

a) Khẩn trương đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án đầu tư công đã có chủ trương của Ủy ban nhân dân Thành phố do đơn vị làm chủ đầu tư, sớm hoàn thành đưa vào sử dụng để phát huy hiệu quả tiêu thoát nước, phòng chống triều cường, ngập úng, sạt lở bảo vệ an toàn cho các khu vực dân cư trên địa bàn Thành phố.

b) Trong quá trình thi công yêu cầu các chủ đầu tư phải thường xuyên kiểm tra và chỉ đạo các đơn vị thi công theo dõi, phân công lực lượng ứng trực, kịp thời xử lý ngập trong khu vực dự án khi xảy ra mưa lớn, triều cường dâng cao, đảm bảo an toàn công trình trong mùa mưa bão năm 2026. Chịu trách nhiệm khắc phục hậu quả nếu để xảy ra tình trạng ngập úng trong khu vực các dự án.

c) Thực hiện công tác bàn giao khi công trình thi công hoàn thành và nghiệm thu đưa vào sử dụng cho đơn vị quản lý chuyên ngành được pháp luật quy định để công tác khai thác, vận hành, bảo trì, sửa chữa được thực hiện thường xuyên, định kỳ, góp phần nâng cao tuổi thọ công trình, phát huy hiệu quả đầu tư của dự án.

d) Đối với dự án có hoạt động trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi, đê điều, hồ chứa để đảm bảo an toàn công trình thủy lợi, đê điều, hồ chứa đề nghị chủ đầu tư lập hồ sơ thực hiện cấp phép gửi về Sở Nông nghiệp và Môi trường để xem xét, giải quyết theo quy định tại Nghị định số 40/2026/NĐ -CP của Chính phủ ngày 25 tháng 01 năm 2026.

đ) Kiểm định an toàn đập, lập quy trình vận hành điều tiết hồ Tân Vĩnh Hiệp trình Ủy ban nhân dân Thành phố phê duyệt (Quy trình vận hành điều tiết tạm thời được Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Dương trước sáp nhập phê duyệt ngày 31 tháng 01 năm 2018, đến nay đã hết thời hạn sử dụng); thường xuyên kiểm tra an toàn công trình, phát hiện và xử lý kịp thời các hư hỏng khi xảy ra sự cố; thực hiện đầy đủ quy định của quy trình vận hành và các tiêu chuẩn Quốc gia về quy trình quản lý vận hành TCVN 8414:2010; sửa chữa các hư hỏng cầu công tác, tràn xả lũ, bảo dưỡng máy đóng mở cửa van, xử lý cây cỏ mọc trên mái đập; phối hợp chặt chẽ với địa phương tăng cường công tác kiểm tra ngăn chặn kịp thời các hành vi vi phạm hành lang bảo vệ công trình.

5. Giao Ủy ban nhân dân các phường, xã, đặc khu

a) Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân có nhà, đất bị ảnh hưởng của dự án sớm đồng thuận bàn giao mặt bằng theo các chế độ, chính sách bồi thường của Thành phố; góp phần chung tay với Thành phố trong công tác phòng chống triều cường, ngập úng, sạt lở bờ sông, bảo vệ an toàn đời sống nhân dân trên địa bàn Thành phố.

b) Thường xuyên kiểm tra, rà soát các vị trí xung yếu; tổ chức thực hiện tốt phương châm “bốn tại chỗ”, kịp thời xử lý các sự cố bể bờ, tràn bờ gây ngập úng trong mùa mưa bão năm 2026 (đặc biệt, cần chuẩn bị sẵn sàng vật tư và nguồn nhân lực tại chỗ để xử lý kịp thời các vị trí bờ bao, đê điều, đập bị hư hỏng, sụt lún có nguy cơ tràn bờ, bể bờ bao hoặc có nguy cơ sạt lở cao). Đồng thời, đẩy nhanh tiến độ thi công các công trình do địa phương quản lý.

c) Thực hiện tốt công tác vận động, tuyên truyền cho nhân dân về ý thức không xả rác thải, chất thải xuống các tuyến sông, kênh, rạch, hồ chứa và hệ thống cống tiêu thoát nước gây bồi lắng, tắc nghẽn dòng chảy ảnh hưởng đến tiêu thoát nước chống ngập và ô nhiễm môi trường. Thường xuyên, định kỳ thực hiện công tác vớt lục bình, cỏ dại, rác thải trên các tuyến sông, kênh, rạch, hồ chứa do địa phương quản lý từ nguồn kinh phí thường xuyên của địa phương hoặc tổ chức vận động nhân dân, các đoàn thể chính trị - xã hội tham gia cùng với chính quyền vớt rác, lục bình, dọn dẹp vệ sinh các vị trí ứ đọng cục bộ trên các tuyến sông, kênh, rạch thoát nước từ nguồn xã hội hóa đảm bảo thông thoáng dòng chảy, phòng ngừa ngập úng, ô nhiễm môi trường và phát sinh dịch bệnh trước, trong và sau mùa mưa lũ năm 2026.

d) Tổ chức kiểm tra, đánh giá công tác đảm bảo an toàn các công trình thủy lợi, phòng chống thiên tai, đê điều, hồ chứa thuộc phạm vi quản lý trên địa bàn. Bố trí ngân sách địa phương và các nguồn vốn hợp pháp khác để sửa chữa khắc phục các vị trí, hạng mục đê bao, bờ bao, các vị trí có nguy cơ sạt lở cao, các vị trí thường xuyên bị ngập úng, cống, đập, công trình phụ trợ xuống cấp, không đảm bảo an toàn phòng, chống triều cường, sạt lở, mưa lũ đảm bảo an toàn công trình trong mùa mưa lũ năm 2026.

đ) Rà soát, xác định lại ranh, phạm vi đất công trình do địa phương quản lý để thống kê các trường hợp lấn chiếm, xây dựng, sử dụng với các mục đích khác trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi, đê điều, hồ chứa. Xử lý kịp thời, dứt điểm các trường hợp vi phạm trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi, đê điều, hồ chứa trên địa bàn quản lý để đảm bảo an toàn công trình thủy lợi trong mùa mưa lũ năm 2026.

e) Rà soát, thực hiện các biện pháp hạn chế tải trọng các phương tiện lưu thông trên các tuyến đường giao thông nông thôn kết nối với đê bao nhằm hạn chế hư hỏng các tuyến đường giao thông nông thôn, đê bao.

6. Giao Công ty TNHH Tập đoàn Hải Châu Việt Nam

a) Thường xuyên, tăng cường công tác theo dõi, kiểm tra tại công trình để kịp thời phát hiện, xử lý ngay từ giờ đầu khi có sự cố xảy ra. Tổ chức trực ban 24/24 giờ tại công trình; theo dõi chặt chẽ diễn biến mưa, lũ, mực nước của hồ; thường xuyên kiểm tra an toàn công trình kể cả khi không có mưa lũ.... Khi có tình huống khẩn cấp (như mưa lớn bất thường, hoặc sự cố công trình) cần phối hợp với các đơn vị có liên quan để tổ chức xử lý, khắc phục sự cố; tổ chức sơ tán người dân, tài sản để bảo đảm an toàn vùng hạ du đập.

b) Tiếp tục rà soát thực hiện đầy đủ các nội dung quy định tại Nghị định số 114/2018/NĐ-CP ngày 04 tháng 9 năm 2018 của Chính phủ về Quản lý an toàn đập, hồ chứa nước.

c) Thường xuyên kiểm tra dọn dẹp, phát quang mái mặt đập. Tăng cường kiểm tra kịp thời phát hiện các hư hỏng, tổ mối thân đập để xử lý.

7. Giao Ban Quản lý Vườn Quốc gia Côn Đảo

a) Khẩn trương thực hiện sửa chữa các vị trí sụt lún, khiếm khuyết tại đập Đất Dốc 1 và thi công khắc phục sự cố tại đập Đất Dốc 2 để đảm bảo an toàn công trình, vùng hạ du trong mùa mưa bão năm 2026 như sau:

Tổ chức kiểm tra, đôn đốc đơn vị thi công công trình khẩn trương thực hiện việc sửa chữa các vị trí sụt lún, khiếm khuyết tại đập Đất Dốc 1 và thi công khắc phục sự cố tại đập Đất Dốc 2 đảm bảo hoàn thành tiến độ thi công vượt lũ, chống lũ an toàn. Thực hiện nghiêm các quy định của pháp luật về quản lý an toàn đập, hồ chứa thủy lợi trong giai đoạn thi công.

b) Thường xuyên, tăng cường công tác theo dõi, kiểm tra tại công trình để kịp thời phát hiện, xử lý ngay từ giờ đầu khi có sự cố xảy ra. Tổ chức trực ban 24/24 giờ tại công trình; theo dõi chặt chẽ diễn biến mưa, lũ, mực nước củ a hồ; thường xuyên kiểm tra an toàn công trình kể cả khi không có mưa lũ; .... Khi có tình huống khẩn cấp (như mưa lớn bất thường, hoặc sự cố công trình) cần phối hợp với chính quyền địa phương, các đơn vị có liên quan để tổ chức xử lý, khắc phục sự cố; tổ chức sơ tán người dân, tài sản để bảo đảm an toàn vùng hạ du đập.

c) Tiếp tục rà soát, thực hiện đầy đủ các nội dung về quản lý an toàn đập, hồ chứa nước theo quy định tại Nghị định số 114/2018/NĐ-CP ngày 04 tháng 9 năm 2018:

- Tổ chức thực hiện Phương án ứng phó thiên tai công trình hồ chứa nước Đất Dốc theo đúng nội dung được duyệt.

- Khẩn trương thực hiện trình thẩm định, phê duyệt theo đúng thẩm quyền đối với Quy trình vận hành điều tiết; Phương án ứng phó tình huống khẩn cấp; và tổ chức thực hiện theo đúng quy định hiện hành.

8. Giao Công ty Cổ phần Cao su Phước Hòa

a) Căn cứ kết quả điều tra dự án “Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu đến hồ chứa và đề xuất các biện pháp thích ứng” được Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Dương trước sáp nhập phê duyệt; hồ Suối Lùng không đảm bảo khả năng tháo lũ trong điều kiện biến đổi khí hậu, cần thực hiện mở rộng tràn xả lũ để đảm bảo an toàn công trình (giai đoạn 2023÷2025 mở rộng, nâng tổng chiều rộng tràn lên 15m; giai đoạn 2026÷2030, định hướng 2050 mở rộng, nâng tổng chiều rộng tràn lên 18m): sớm tổ chức triển khai thực hiện nhằm đảm bảo khả năng tháo lũ, đảm bảo an toàn hồ.

b) Khẩn trương triển khai thực hiện các quy định về quản lý an toàn đập, hồ chứa nước tại Nghị định số 114/2018/NĐ-CP ngày 04 tháng 9 năm 2018 như: Lắp đặt thiết bị quan trắc khí tượng thủy văn chuyên dùng; lập phương án bảo vệ đập, hồ chứa nước; lập phương án ứng phó thiên tai; phương án ứng phó với tình huống khẩn cấp; bản đồ ngập lụt vùng hạ du đập; điều chỉnh quy trình vận hành (định kỳ 05 năm) trình cấp thẩm quyền phê duyệt.

Yêu cầu các sở, ban, ngành Thành phố, Ủy ban nhân dân phường, xã, đặc khu và cơ quan, đơn vị có liên quan nghiêm túc tổ chức thực hiện. Nếu có khó khăn, vướng mắc gửi về Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn, giải quyết theo quy định, trường hợp vượt thẩm quyền giao Sở Nông nghiệp và Môi trường tham mưu, đề xuất Ủy ban nhân dân Thành phố xem xét, chỉ đạo./.